Kırgızistan’da Devlet Başkanı Bakiyev’in istifasını isteyen muhalefet yanlıları sokaklarda. Talas kentinden sonra bugün başkent Bişkek ve Narın kentinde de toplanan muhalefet yanlılarına, polis müdahale ediyor. Kırgız TV binasının göstericilerin eline geçtiği bildirildi. Talas kentinde rehin alınan ve dövülen İçişleri Bakanı Moldomusa Kongantiyev’in öldürüldüğü ileri sürüldü. Ancak daha sonra gelen haberlerde bakanın ağır yaralı olduğu belirtildi. Ülkede olağanüstü hal ilan edildi. Devlet Başkanı’nın nerede olduğu ise bilinmiyor.

Kırgızistan’da muhalefet yanlılarının, Devlet Başkanı Kurmanbek Bakıyev’in istifası talebiyle dün Talas’ta başlattığı gösteriler bugün Narın ve başkent Bişkek’e yayıldı.

Göz yaşartıcı gaz ve şok bombalarıyla göstericileri dağıtamayan polisin açtığı ateşte 21 kişi öldü, 180 kişi yaralandı.

Bu arada gazeteciler ve doktorlar işlerini yapmakta zorluk çekiyor ve yer yer saldırılara uğruyor.

Kırgızistan muhalefet lideri Temir Sarıyev, Devlet Başkanı Kurmanbek Bakiyev ile görüşeceğini bildirdi.

Telefonla Reuters’a yaptığı açıklamada, “Hükümet merkezine gidiyoruz” diyen Sarıyev, kiminle görüşeceğinin sorulması üzerine, “Muhtemelen devlet başkanı” ifadesini kullandı.

Daha önce Başbakan Daniyar Usenov ile görüştüğünü söyleyen Sarıyev, kendisine aralarında Roza Otunbayeva’nın da bulunduğu 3 muhalif politikacının da eşlik ettiğini söyledi.

Sarıyev, göstericilerin serbest bıraktığı 10’dan fazla muhalif politikacı arasındaydı. Temir Sarıyev, bu sabah Moskova’dan gelir gelmez havalanında gözaltına alınmıştı.

BİŞKEK’TE SON DURUM

Başkent Bişkek’te güvenlik güçleri ile göstericiler arasında çatışmalar sürüyor. Göstericiler tarafından işgal edilen devlet televizyonu büyük hasar gördü.

Ala Too meydanından ve Devlet Başkanlığı binası önünden dağılmayan binlerce gösterici, belli aralıklarla Devlet Başkanlığı binasının demirlerini zorluyor. Binanın çatısından ve bahçesinden güvenlik güçleri, göstericilere karşı plastik mermi kullanıyor.

Devlet Başkanlığı binasının karşısındaki devlet hastanesine başından ve sırtından vurulmuş göstericiler getirildi.

Paniğin hakim olduğu başkentte halk dükkanları boşaltıyor, trafik olay bölgesi civarında kilitlendi.

TALAS’TA SON DURUM

Olayların ilk olarak patlak verdiği Talas kenti bugüne de gergin başladı.

Kırgızistan’da bir muhalefet üyesi, kızgın protestocuların İçişleri Bakanı Moldomusa Kongantiyev’i döverek öldürdüklerini söyledi. Muhalif eylemci Şamil Murat, Associated Press’e yaptığı açıklamada, Bakan Moldomusa Kongantiyev’in cesedini, Talas’taki hükümet binasında gördüğünü söyledi.

Kırgızistan resmi haber ajansı KABAR ise İçişleri Bakanı Moldomusa Kongantiyev’in sağ olduğunu duyurdu.

KABAR’ın haberinde, bakanın sağlık durumunun çok ağır olduğunu ve halen Talas kentinin polis karakolunda rehin tutulduğu belritildi.

Talas kentinde polis karakolunda çıkan olaylarda iki çocuğun hayatını kaybettiği ifade edilen açıklamada, karakol garajındaki araçlar ateşe verildi.

Öte yandan göstericiler, meclis binası ile Milli Güvenlik Hizmetleri (GSNB) binasına girdi. Göstericiler, daha önce evinden götürülerek gözaltına alınan ve GSNB binasında tutulan eski Meclis Başkanı ve Ata-Meken Partisi lideri Ömürbek Tekebayev’i serbest bıraktıktan binadan ayrıldı.

5 bini aşkın gösterici, Ala Too meydanına yürürken, Devlet Başkanlığı binasının çatısı ve bahçesinden güvenlik güçleri ateş açmaya devam ediyor.

Bu arada devlet başkanının nerede olduğunun bilinmediği, iki uçağın havalimanında bekletildiği haberleri geliyor.

Öte yandan rehin alınan AK Şumkar Partisi lideri Temir Sariyev ile Sosyal Demokrat Partisi lideri ve milletvekili İsa Omurkulov’un serbest bırıkıldığı bildirildi.

Ele geçirdikleri devlet televizyonundan canlı yayına katılan muhalefet gençleri, taraftarları sakin olmaya ve yağmalama olaylarına izin vermeme çağrısında bulunuyor.

NARIN KENTİNDE SON DURUM

Narın kentinde ise, 3 binden fazla göstericinin eyalet binasını işgal ettiği haberleri geldi.

RUSYA’DAN ÇAĞRI

Kırgızistan’da polisle göstericiler arasında dünden beri süren çatışmalarda yaralı ve ölü sayısının artmasından endişe edilirken, Rusya, tarafları şiddete son vermeye çağırdı.

Akipress Haber Ajansı’nın haberine göre Rusya Dışişleri Bakanlığı, yaptığı çağrıda, iktidardan ve göstericilerden şiddete son vermelerini istedi. Öte yandan Kazakistan’ın Kırgızistan ile sınırını kapatmaya hazırlandığı bildirildi.

PROTESTOLARIN NEDENİ NE?

Muhalefet, Devlet Başkanı Kurmanbek Bakıyev’in istifa etmesini istiyor, yolsuzluğun üzerine gitme ve üst düzey mevkilerdeki akrabaların kovulması gibi talepleri yerine getirilmezse protestolara devam etme tehdidinde bulunuyor.

Türk vatandaşları güvende mi?

Türkiye’nin Bişkek Büyükelçiliği yetkililerine göre, Kırgızistan’da şu anda önce ülkenin kuzeyinde başlayan bugün de başkent Bişkek’e sıçrayan halk hareketi benzeri bir durum bulunuyor.

Diplomatik kaynaklar, bu aşamada durumun güvenlik güçlerinin kontrolü altında göründüğüne, ancak Kırgızistan’ın her ihtimale açık bir ülke olduğuna dikkat çekerek, durumu hassasiyetle takip ettiklerini kaydettiler.

Şu ana kadar genel bir asayişsizlik durumu ya da yağmalama, gasp veya saldırı gibi asayiş olayları bulunmuyor. Bu çerçevede ülkedeki Türk vatandaşları için de bu aşamada herhangi bir tehlike ya da olumsuzluk bulunmadığı, ancak olayların ciddiyetle takip edildiği de belirtildi.

Kırgızistan gerginliğine yol açan süreç… ( Analiz Haber )

Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’te polis ile muhalif göstericiler arasında çıkan çatışmalar ve bu ülkede yaşanan duruma ilişkin değerlendirmelerde bulunan Rusya ve Orta Asya uzmanı Orhan Gazigil, yönetimin iktidara geldiği 2005 yılından bu yana halkın beklentilerine cevap vermekte zorlandığını, adil gelir paylaşımını gerçekleştiremediği için de toplumsal patlamanın eşiğine gelindiğini söyledi.

Muhalefetin, iktidarda bulunan Kurmanbek Bakiyev yönetimine 17 Mart’ta ültimatom vererek 7 maddelik şart koştuğunu belirten Gazigil, bu taleplerin yerine getirilmemesi durumunda 7 Nisan’da miting yapacaklarını önceden duyurduklarını ve miting öncesi muhalif liderlerden bazılarının da tutuklanmasının olayların fitilini ateşlediğini belirtti.

Ültimatom maddelerinden ilkinin Bakiyev’in iktidarı süresince ülkede önemli yerlere getirdiği oğlu, kardeşleri ve akrabalarının bir an önce bu görevlerden el çektirilmesi gerektiği şeklinde olduğunu kaydeden Gazigil, Bakiyev’in oğlu Maksim Bakiyev’in Kırgizistan’daki tüm yatırımları kontrol eden Yatırım Ajansı’nın başına getirildiğini, kardeşlerinin de Devlet Güvenlik Birimi başkanı, Çin’de ticaret temsilciliği ve Kırgızistan’ın Almanya Büyükelçiliği gibi kilit görevlere atandığına dikkati çekti.

Gazigil, Bakiyev ailesinin sadece siyasi alanı değil ekonomik faaliyetleri de kontrol etmesinin ülkede büyük tepkiye neden olduğunu belirtti.

Muhalefetin bir diğer isteği olan basın ve düşünce özgürlüğü alanında da ülkede son dönemde “sıkıntı” yaşandığını ifade eden Gazigil, muhalefetin, bugüne kadar gözaltına alınan muhalif siyasilerin serbest bırakılmasını talep ettiğini söyledi.

Kırgızistan’da özellikle Kurmanbek Bakiyev’in 2005 yılında iktidarı ele geçirirken ürettiği demokrasi söyleminin de toplumsal tabanının bulunmadığını kaydeden Gazigil, Kırgız halkının demokrasiyle birlikte daha iyi hayat şartlarına odaklandığını ifade etti.

Klan mücadelesi

Gazigil, ülkenin siyasi sisteminde “klan mücadeleleri”nin önemli bir yer tuttuğunu, 2005 yılındaki olaylarda Kırgızistan’ın güney kesimlerinde yaşayan insanların ayaklanarak iktidarı ele geçirdiğini, bugün ise 2005’ten sonra iktidardan uzaklaştırılan ülkenin kuzey kesiminde yaşayan insanların ayaklandığını söyledi.

Bugün Kırgızistan’dan Rusya ve Kazakistan’a çalışmak üzere giden yüz binlerce Kırgız’ın büyük bir kısmının ülkenin kuzey kesiminden olduğunu, Talas şehrinin de göç veren en büyük şehirlerden olduğunu belirterek, ülkenin kuzey kesimindeki insanların “Temiz havadan başka kaybedecek bir şeyimiz kalmadı” dediklerini ifade etti.

Gazigil, Kırgızistan’da her aileden en az bir kişinin yurt dışında çalışmak zorunda kaldığını ve ağır ekonomik koşulların ülkedeki iktidardan memnuniyetsizliği artırdığına işaret etti.

Gazigil, 5 milyona yakın Kırgız nüfusundan çalışabilecek konumda olan 400 binden fazla kişinin Rusya’da çalıştığını, birçok kişinin de Kazakistan ve diğer ülkelerde iş aradığını belirterek, bu insanların da çalışma koşullarının çok ağır olması sebebiyle kendi ülkelerindeki iktidara tepkili olduklarını kaydetti.

CNN TÜRK