Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, tartışmalı Genetiği Değiştirilmiş Organizmalar (GDO) yönetmeliğinde kamuoyundan gelen tepkiler üzerine değişiklikler yaptı. Önemli bir değişiklik etiketleme zorunluluğunda. Artık gıdanın genetiği değiştirilmişse üstünde yazacak.

Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, 26 Ekim’de çıkardığı “Gıda ve Yem Amaçlı Genetik Yapısı Değiştirilmiş Organizmalar ve Ürünlerinin İthalatı, İşlenmesi, İhracatı, Kontrol ve Denetimine Dair Yönetmelik”te, uygulamadan kaynaklanan sorunlar ve kamuoyundan gelen tepkiler üzerine, 25 gün sonra önemli değişiklikler yaptı.

Bakanlığın, değişikliklere ilişkin yönetmeliği, Resmi Gazete’nin bugünkü sayısında yayımlanarak 26 Ekim 2009’dan geçerli olmak üzere yürürlüğe girdi.

Değişikliğe göre, ilk yönetmelikteki “Gıda veya yem, GDO’lardan biri ya da birkaçını toplamda en az yüzde 0,9 oranında içeriyor ise, GDO’lu olarak kabul edilir. Gıda veya yemin yüzde 0,5 ten fazla izin verilmeyen GDO içermesi halinde ithalatına, işlenmesine, nakline, dağıtımına ve satışına izin verilmez. GDO’suz ürünlerin etiketinde ürünün GDO’suz olduğuna dair ifadeler bulunamaz” hükümleri yönetmelikten çıkarıldı.

Buna göre, gıda veya yem, GDO’lardan biri ya da birkaçını içerirse orana bakılmadan GDO’lu olarak kabul edilecek.

Gıda veya yem “izin verilmeyen GDO içermesi halinde” ithalatına, işlenmesine, nakline, dağıtımına ve satışına izin verilmeyecek.

GDO’suz ürünlerin etiketinde istenirse ve ürünün GDO’suz olduğu ispatlanırsa GDO’suz olduğu yazılabilecek.

Yönetmelik değişikliğiyle, ithalatçı firmadan, GDO ve ürünlerinin üretildiği veya yüklendiği ülke yetkilileri tarafından düzenlenmiş ürünün miktarı ve aktarılan geni belirten belge veya uluslararası akredite bir laboratuvardan alınmış analiz raporu istenmesi de hükme bağlandı.

Yönetmelik hükümlerine göre izin verilen GDO’lu gıdaların, Türk Gıda Kodeksi Yönetmeliği’nde yer alan gerekliliklere ilave olarak belirtilen hususlar çerçevesinde etiketlenmesi zorunlu tutulacak.

Yem veya yemlik madde olarak kullanımına izin verilen GDO’lu yemler de yem mevzuatında yer alan etiket gerekliliklerine ilave olarak yönetmelikte belirtilen şekilde etiketlenecek.

Süre uzatıldı

Yönetmelikle, 26 Ekim 2009 tarihinden önce kontrol belgesi alınmış ürünlerin ithalatında, bu ürünlerin AB’nin kabul ettiği kriterlere uygun olması koşuluyla “izin koşulları, başvuru, ithalat”a ilişkin hükümlerinin 1 Mart 2010 tarihinden itibaren uygulanacağı hükme bağlandı.

Bakanlık tarafından GDO ile ilgili bilimsel ve teknik verileri araştıracak, yorumlayacak ve görüş oluşturacak, görev süreleri iki yıl olan uzmanlar listesinin oluşturulmasına ilişkin düzenlemede de değişikliğe gidildi.

Uzmanlar listesinin üniversiteler, TÜBİTAK ve araştırma kuruluşlarında görevli konu ile ilgili uzman veya öğretim üyelerinden oluşturulacağı hükme bağlandı.

Daha önce, bu listede TAGEM, TÜGEM ve KKGM birimlerinden temsilciler de yer alıyordu. Değişiklikle, GDO’lu gıda ve yemlerin “transit geçişlerini” yasaklayan madde yönetmelikten çıkarıldı.

GDO’lu ürün ithaline şartlı izin

Bu arada konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Tarım ve Köyişleri Bakanlığı Koruma ve Kontrol Genel Müdür Yardımcısı Ahmet Arslan, Türkiye’ye kesinlikle GDO’lu tohum ithal edilmediğini ve ithalatına da gerek olmadığını vurguladı.

Arslan, “26 Ekim’den önce kontrol belgesi verilen ürünler, AB’nin öngördüğü belgeler sunulmak şartıyla, yönetmelik çerçevesinde etiket ve diğer kurallara uyulmak kaydıyla ithal edilebilecek” dedi.

CNN TÜRK